Þjálfun 4 mín lestur

Að nota klikker í hundaþjálfun

Klikker og merkjaþjálfun virkar vel, en rannsóknir sýna að klikkerinn sjálfur er ekki galdratæki. Hér er heiðarlega útgáfan af því hvernig hún virkar og af hverju.

Vilhjálmur Þór Gunnarsson
Hundaþjálfari ·
Þjálfun – hundur fær verðlaun í þjálfun
Í stuttu máli
  • Merki (klikker eða orð) er brú sem tengir rétta augnablikið við verðlaunin.
  • Stærsta rannsóknin fann engan mun á klikker, orði eða nammi einu saman.
  • Það er tímasetningin og góð verðlaun sem gera verkið, ekki tækið sjálft.

Klikkerinn hefur næstum goðsagnakenndan sess í hundaþjálfun, og margir halda að litla smellutækið sjálft sé galdurinn. Sannleikurinn er áhugaverðari. Merkjaþjálfun, hvort sem þú notar klikker eða orð, er frábært verkfæri. En rannsóknir sýna að klikkerinn er ekki galdratæki, og það er einmitt góð frétt fyrir þig.

Hvað er merki í þjálfun?

Merki er stutt og skýrt hljóð sem segir hundinum nákvæmlega á hvaða augnabliki hann gerði rétt. Það getur verið smellur í klikker eða stutt orð sem þú notar eingöngu í þjálfun. Merkið sjálft er ekki verðlaunin. Það er brú sem tengir augnablikið þegar hundurinn gerði rétt við verðlaunin sem koma strax á eftir. Þess vegna er talað um merkið sem afleidda styrkingu, því það fær merkingu sína af því sem það boðar.

Fyrsta skrefið er að skilyrða merkið

Áður en merkið þýðir eitthvað þarftu að kenna hundinum hvað það boðar. Þetta kallast að skilyrða merkið og byggir á klassískri skilyrðingu. Þú gefur merkið og strax á eftir kemur nammi, aftur og aftur, þangað til hundurinn tengir hljóðið við eitthvað gott. Eftir nokkrar endurtekningar sperrir hundurinn eyrun um leið og hann heyrir merkið, því hann veit hvað kemur næst.

Gott ráð

Tímasetningin skiptir öllu. Rannsókn sýndi að 60 prósent hunda lærðu verkefni þegar verðlaunin komu strax, en aðeins 25 prósent þegar ein sekúnda leið á milli (Browne og félagar, 2011). Merkið vinnur einmitt þetta verk, það frystir rétta augnablikið svo þú hafir tíma til að ná í nammið.

Klikker eða röddin? Hvað segja rannsóknir

Hér kemur það sem kemur mörgum á óvart. Stærsta samanburðarrannsóknin, með um 254 hundum, fann engan mun á því hvort þjálfað var með klikker, með orði eða með nammi einu saman. Klikkerinn reyndist hvorki fljótari né árangursríkari (Gilchrist og félagar, 2021, sem gáfu greininni einmitt titilinn „The click is not the trick“). Fleiri rannsóknir hafa fengið sömu niðurstöðu. Merkjaþjálfun sem tækni virkar vel (Pfaller-Sadovsky og félagar, 2020), en klikkerinn sjálfur er ekki galdurinn. Það er skýr tímasetning og góð verðlaun sem gera verkið.

Þýðir þetta að þú getir sleppt klikkernum og notað röddina? Já, en með einum mikilvægum fyrirvara. Veldu orð eða hljóð sem þú notar aldrei í daglegu tali, og fylgdu því alltaf eftir með umbun. Ef hundurinn heyrir merkið reglulega án þess að fá nammi á eftir, hættir það að spá fyrir um verðlaun og tapar merkingu sinni. Þarna hefur klikkerinn eitt raunverulegt forskot: hann er hljóð sem hundurinn heyrir hvergi annars staðar, svo það helst hreint og skýrt.

Svona byrjar þú

Byrjaðu einfalt með því að velja þér merki, annaðhvort klikker eða stutt orð sem þú segir ekki dagsdaglega, og skilyrða það með tíu til fimmtán endurtekningum af merki og nammi. Æfðu svo að merkja eina einfalda hegðun, til dæmis þegar hundurinn sest, á nákvæmlega réttu augnabliki og verðlaunaðu strax með góðu þjálfunarnammi. Viltu læra þetta skref fyrir skref? Við bjóðum upp á örnámskeið um klikkerþjálfun sem tekur þig í gegnum grunninn.

Merkjaþjálfun er eitt gagnlegasta verkfærið í jákvæðri hundaþjálfun, og það besta er að hún kostar ekkert nema smá æfingu. Ef þú vilt byggja traustan grunn með hundinum þínum, hvort sem er með klikker eða röddinni, þá er grunnnámskeiðið okkar góður staður til að byrja.

Heimildir

  1. Gilchrist o.fl. (2021), PeerJ: „The click is not the trick“, klikker borinn saman við orð og nammi
  2. Pfaller-Sadovsky o.fl. (2020), Animals: yfirlit yfir afleidda styrkingu í dýraþjálfun
  3. Browne o.fl. (2011), Journal of Veterinary Behavior: tímasetning umbunar í hundaþjálfun
Það sem þú tekur með þér
  • Byrjaðu á að skilyrða merkið: merki og svo nammi, aftur og aftur.
  • Merktu á nákvæmlega réttu augnabliki og verðlaunaðu strax.
  • Notaðu klikker eða orð sem þú segir aldrei dagsdaglega, og fylgdu því alltaf eftir með umbun.
Vilhjálmur Þór Gunnarsson

Stofnandi Hundakúnst og hundaþjálfari. Þjálfarateymi Hundakúnst vinnur eingöngu með jákvæða styrkingu og býr samanlagt að yfir 20 ára reynslu.

Viltu æfa með sérfræðingi?

Námskeiðin okkar eru kennd af fagfólki, hvert á sínu sviði.

Skoða námskeið