Aðskilnaðarkvíði hjá hundum: hvað er til ráða

Hundur sem vælir, geltir eða rífur í hluti um leið og þú lokar útidyrahurðinni er ekki að hefna sín eða skammast sín. Aðskilnaðarkvíði hjá hundum er alvöru kvíðavandi, og hann er ein algengasta hegðunarástæðan fyrir því að hundum er komið fyrir hjá nýjum eigendum eða skilað í dýraathvarf. Það er hægt að vinna á honum, en það gerist hægt og með réttri nálgun, ekki með refsingum eða þolinmæði einni saman.

Þetta er sjaldnast bara eitt vandamál

Aðskilnaðarkvíði er regnhlífarheiti frekar en ein sjúkdómsgreining. Stór rannsókn á tæplega þrjú þúsund hundum (de Assis og félagar, 2020) sýndi að hegðunin sem eigendur kalla aðskilnaðarkvíða á sér að minnsta kosti þrjár ólíkar rætur. Sumir hundar eru hræddir og fara í hreina skelfingu. Aðrir eru pirraðir og einbeita sér að útgönguleiðum eins og hurðum og gluggum. Enn aðrir eru einfaldlega undirörvaðir og leiðast. Þessar gerðir þurfa ólíka nálgun, og því er fyrsta skrefið alltaf það sama, að sjá hvað er í raun og veru að gerast.

Mýtur sem gera illt verra

Sektarsvipurinn sem hundar sýna þegar þú kemur heim að rjúkandi rúst er ekki samviskubit. Rannsóknir sýna að svipurinn er viðbrögð við líkamstjáningu þinni, ekki skilningur á því að hafa gert eitthvað rangt, og hann kemur fram jafnvel þegar hundurinn hefur ekkert gert af sér (Horowitz, 2009). Að refsa hundinum þegar þú kemur heim virkar því ekki, og gerir oft illt verra. Refsing sem tengist ekki því augnabliki sem hegðunin átti sér stað skilar hundinum engu, og rannsóknir tengja refsingabundna þjálfun við meiri kvíða, ekki minni (Arhant og félagar, 2010). Þess vegna notar Hundakúnst eingöngu jákvæðar þjálfunaraðferðir, aldrei refsingu eftir á. Það sama á við um að fá sér annan hund til félagsskapar. Rannsóknir sýna að það leysir vandann sjaldnast, því aðskilnaðarkvíði snýst um tengslin við þig, ekki einmanaleika almennt (Flannigan og Dodman, 2001). Og ef hundurinn er þegar kominn í ofsahræðslu er búr ekki lausnin. Hundar hafa slasað sig alvarlega, brotið tennur og rifið neglur, við að reyna að brjótast út úr búri í hreinni skelfingu (Sargisson, 2014). Fastur og notalegur hvíldarstaður, til dæmis gott hundabæli á rólegum stað, er mun betri kostur fyrir kvíðinn hund en lokað búr.

Svona byrjar þú að vinna á þessu

Þjálfunin gengur út á að venja hundinn hægt og rólega við að vera einn, án þess að hann fari nokkurn tímann í fulla skelfingu á leiðinni. Fjögur atriði skipta mestu máli.

1. Farðu aldrei yfir þolmörk. Skipulegðu daginn þannig að hundurinn sé ekki einn lengur en hann ræður við á meðan þjálfunin stendur, með pössun, dagvistun eða því að taka hann með þér.
2. Gerðu brottfarir og heimkomur leiðinlegar. Engin löng kveðjustund og ekkert stórt fagnaðarlæti þegar þú kemur inn.
3. Byrjaðu á sekúndum, ekki mínútum. Farðu að hurðinni og komdu strax til baka. Lengdu tímann bara þegar hundurinn er rólegur.
4. Haltu planinu litlu. Þrjú til fimm einföld skref sem þú gerir daglega skila meiri árangri en flókin áætlun sem enginn nær að fylgja. Eigendur sem fengu fleiri en fimm leiðbeiningar í einu fylgdu þeim verr og náðu minni árangri (Takeuchi og félagar, 2000).

Hvenær á að leita sér hjálpar

Ef hundurinn er í miklu uppnámi, meiðir sjálfan sig eða nær ekki að róast jafnvel á fyrstu sekúndunum, er rétt að leita til dýralæknis. Lyf eins og flúoxetín geta hjálpað, en aðeins sem stuðningur við þjálfun, ekki í staðinn fyrir hana. Í stórri samanburðarrannsókn bætti lyfið árangur þjálfunar verulega, en sama lyf án nokkurrar þjálfunar skilaði nánast engu (Simpson og félagar, 2007; FDA, 2007). Lyf gera hundinn hæfari til að læra. Þau leysa ekki vandann ein og sér.

Aðskilnaðarkvíði er hægt að vinna á, en það er verkefni sem tekur vikur og mánuði, ekki daga. Ef þú vilt aðstoð við að greina hvað er í gangi hjá þínum hundi og byggja upp örugga og raunhæfa áætlun, bjóðum við upp á einkatíma þar sem við skoðum myndbandið með þér. Og ef þú vilt byggja upp traust og færni hjá hundinum þínum almennt, skoðaðu námskeiðin okkar. Aðskilnaðarkvíði er þungt verkefni að bera einn, og þjálfararnir okkar geta unnið með ykkur skref fyrir skref.

Heimildir

1. de Assis o.fl. (2020), Frontiers in Veterinary Science: rannsókn á undirflokkum aðskilnaðarkvíða
2. Horowitz (2009), Behavioural Processes: rannsókn á sektarsvip hunda
3. Arhant o.fl. (2010), Applied Animal Behaviour Science: refsing og tengsl við aukinn kvíða
4. Flannigan og Dodman (2001), Journal of the American Veterinary Medical Association: annar hundur leysir sjaldnast aðskilnaðarkvíða
5. Sargisson (2014), Veterinary Medicine: Research and Reports: meiðsli hunda við að reyna að brjótast út úr búri
6. Takeuchi o.fl. (2000), Journal of the American Veterinary Medical Association: einfaldar leiðbeiningar skila meiri árangri
7. FDA (2007), Freedom of Information Summary, NADA 141-272: samanburður á lyfjum með og án þjálfunar